|
Home
page
Nawat:
v
The
Nawat language
v
Grammar
v
Vocabulary
v
Conversation
v
Texts
v
Song
Who we are:
v
IRIN
v
TIT
v
IRIN-International
Join us!
v
We need
you!
v
Come
in and say hello!
v
Visitors’ comments
v
Write to us
The Nawat language recovery
initiative:
v
The
recovery plan
v
Nawat
goes to school
v
Inside
NNT
v
Nawat
for adults
v
Linguistic
work on Nawat
v
Other
objectives
|
Elementary Nawat conversations
1)
JUANA: Yek
tunal!
|
J: Good day!
|
LUIS: Yek
tunal!
|
L: Good
day!
|
|
JUANA: Naja nutukay Juana.
|
J: My name is Juana.
|
|
Wan
taja?
|
And you?
|
|
Ken
mutukay?
|
What is your name?
|
|
LUIS: Nutukay Luis.
|
L: My name is Luis.
|
|
JUANA: Ken tinemi?
|
J: How are you?
|
|
LUIS: Ninemi yek, padiush.
|
L: I am well, thank you.
|
|
Wan
taja?
|
And you?
|
|
JUANA: Nusan yek.
|
J: Also well.
|
|
Shikita! Ká uni?
|
Look! Who is that?
|
|
LUIS: Te nikmati.
|
L: I don’t know.
|
|
JUANA: Wan uni?
|
J: And that?
|
|
LUIS: Uni Eugenio.
|
L: That’s Eugenio.
|
JUANA: Wan uni?
|
J: And that?
|
|
Tikmati
ká uni?
|
Do you know who that is?
|
|
LUIS: Eje, nikmati.
|
L: Yes, I do.
|
|
Uni
ne tamachtiani.
|
That’s the teacher.
|
|
Uni Alejandro.
|
That’s Alejandro.
|
|
eje yes
ká who
ken how
mutukay your name
naja I
ne the
nikmati I know
ninemi I am
nusan also
nutukay my name
padiush thank you
shikita! look!
|
taja you
tamachtiani teacher
tayua night
te not
tikmati you know
tinemi you are
tiutak afternoon
tunal day
uni that
wan and
yek good
|
2)
|
LUIS: Taja mutukay Eugenio?
|
L:
|
Is your name
Eugenio?
|
|
EUGENIO: Eje.
|
E:
|
Yes.
|
|
Wan
taja, ken mutukay?
|
|
And you, what’s
your name?
|
|
LUIS: Naja nutukay Luis.
|
L:
|
My name is Luis.
|
|
EUGENIO: Ken tinemi, Luis?
|
E:
|
How are you, Luis?
|
|
LUIS: Yek, wan taja?
|
L:
|
Well, and you?
|
|
EUGENIO: Nusan yek, padiush.
|
E:
|
Also well, thank
you.
|
|
Ini
Juana,
|
|
This is Juana,
|
|
wan uni
ne tamachtiani.
|
|
and that is the
teacher.
|
|
LUIS: Naja nikmati.
|
L:
|
I know.
|
|
Ken
itukay ne tamachtiani?
|
|
What’s the
teacher’s name?
|
|
Taja
tikmati?
|
|
Do you know?
|
|
EUGENIO: Nikmati.
|
E:
|
I do.
|
|
Yaja
nutatanoy!
|
|
He is my
grandfather!
|
|
LUIS: Ne tamachtiani mutatanoy?!
|
L:
|
The teacher is
your grandfather?!
|
|
EUGENIO: Eje!
|
E:
|
Yes!
|
|
Yaja
itukay Alejandro.
|
|
His name is
Alejandro.
|
|
Keski
tatanoy tikpia?
|
|
How many
grandfathers do you have?
|
|
LUIS: Te nikpia tatanoy.
|
L:
|
I have no
grandfather.
|
|
Pero
nikpia se noya.
|
|
But I have a
grandma.
|
|
Nunoya
itukay Paula.
|
|
My grandma’s name
is Paula.
|
|
EUGENIO: Naja nikpia ume tatanoy.
|
E:
|
I have two
grandfathers.
|
|
Wan nikpia
se noya nusan.
|
|
And I have a
grandma too.
|
|
LUIS: Ken itukay?
|
L:
|
What’s her name?
|
|
EUGENIO: Yaja itukay Anacleta.
|
E:
|
Her name is
Anacleta.
|
|
LUIS: Wan Juana?
|
L:
|
And Juana?
|
|
Yaja nusan
kipia noya
|
|
Does she also have
a grandma
|
|
wan
tatanoy?
|
|
and a grandfather?
|
|
EUGENIO: Te nikmati…
|
E:
|
I don’t know…
|
|
ini this
itukay his name, her name
keski how many
kipia has
nikpia I have
noya grandmother
|
pero but
sé one, a, an
tatanoy grandfather
tikpia you have
ume two
yaja he, she
|
|

|
Witzapan
|
3)
LUIS: Tinemi tik Witzapan?
EUGENIO: Te.
Ninemi tik Kwisnawat. Wan taja? Kan tinemi?
LUIS: Naja ninemi tik Sentzunat, pero
nueltiw nemi tik Nawitzalku.
EUGENIO: Nuikaw
nemi tik Nawitzalku nusan, wan nunoya nemi tik Itzalku.
JUANA: Ne
nutamachtiani nemi tik Panchimalku.
EUGENIO: Panchimalku
nemi wejka.
JUANA: Yaja
nemi ipan ne tiupan. Taja tikmati kan nemi ne tiupan tik Panchimalku?
LUIS: Nikmati.
Sujsul yektzin!
|
eltiw sister
ikaw brother
Itzalku Izalco (a town)
ipan behind
kan where
Kwisnawat Cuisnahuat (a town)
Nawitzalku Nahuizalco (a town)
nemi be, live
ni- I
nu- my
|
Panchimalku Panchimalco (a town)
Sentzunat Sonsonate (a town)
sujsul very
ti- you
tik in
tiupan church
wejka far
wey big
Witzapan Santo
Domingo de Guzmán
yektzin pretty
|
4)
LUIS: Yek
tunal.
SELLER: Yek
tunal. Tay tikneki?
LUIS: Tikpia
koko?
SELLER: Nikpia.
Tikneki koko?
LUIS: Keski
ipatiw?
SELLER: Yey
kolon. Keski
tikneki?
LUIS: Juana, tikneki se koko
nusan?
JUANA: Nikneki.
SELLER: Keski koko tikneki?
LUIS: Shinechmaka
ume.
SELLER: Chikwasen
kolon.
|
chikwasen six
ipatiw its
price is, costs
keski how
much
koko coconut
kolon colón
(unit of currency)
neki want
|
nik- I ...
it
pia have
shinechmaka give
me
tay what
tik- you
... it
yey three
|
5)
JUANA: Luis,
tinemi yek?
LUIS: Te,
nechkukua nutzuntekun.
JUANA: Taika
metzkukua?
LUIS: Te
nikmati. Te ninemi yek. Nechkukua nusan nuijti.
JUANA: Tikneki
timutalia? Shimutali ka nikan.
LUIS: Te
nikneki nimutalia.
JUANA: Tikneki
tiyaw ichan ne tapajtiani?
LUIS: Te.
Nikneki nimukwepa ka nuchan.
JUANA: Baj.
LUIS: Taja
tay tiyaw tikchiwa?
JUANA: Ninaka
ka nikan. Eugenio yawi witz ume ora. Naja nikneki nitaketza iwan.
LUIS: Yek.
JUANA: Tay
tiyaw tikchiwa musta? Tiyaw tikisa?
LUIS: Eje.
JUANA: Yek, timuitat musta.
LUIS: Baj
tel. Timuitat.
JUANA: Niyawa.
LUIS: Shiyawa
tel.
|
baj okay
chiwa do, make
ichan (to) the house of
ijti stomach
iwan with (him)
ka to, at
kisa go out
kukua hurt, ache
metz- you (object)
mukwepa return
musta tomorrow
mutalia sit
nech- me (object)
(nechkukua nutzuntekun I have a headache)
nikan here
naka remain
niyaw I’m going (to)
|
niyawa I’m going, ’bye
nuchan my house, home
ora hour
(ume ora two o’clock)
shiyawa! go! ’bye (response to shiyawa!)
shimutali! sit (down)!
taketza talk
tapajtiani doctor
taika why
tel then
timuitat! see you!
tiyaw you go, you are going (to)
tzuntekun head
witz come
yawi go, is going (to)
|
This text © 2004 Alan R.
King; may be reproduced with permission if source is acknowledged.
|